Bánh Tằm Khoai Mì — Sợi Bánh Dẻo Thơm Của Tuổi Thơ Miền Tây

Lẫn trong mâm bánh trái trên những chiếc ghe ở Chợ nổi Cái Răng, bên cạnh hũ cơm rượu, dĩa bánh bò, đôi khi người ta còn bắt gặp những sợi bánh nhỏ nhiều màu sắc, mềm dẻo, phủ một lớp dừa nạo trắng mịn bên ngoài.

Đó là bánh tằm khoai mì hay còn gọi là bánh khoai mì sợi, món quà quê dân dã mà gần như đứa trẻ miền Tây nào cũng từng được ăn ít nhất một lần trong tuổi thơ.

Từ củ khoai mì vườn nhà

Khoai mì (hay còn gọi là củ sắn) là loại cây trồng phổ biến trong các liếp vườn, bờ vuông ở khắp các tỉnh miền Tây. Để làm bánh tằm khoai mì, người ta lột vỏ củ khoai mì, bỏ phần dây xơ ở giữa ruột, rồi mài hoặc xay nhuyễn. Trước đây bà con thường dùng bàn mài thủ công, còn ngày nay phần lớn đã chuyển sang dùng máy xay sinh tố cho nhanh và sạch hơn. Phần khoai mì xay nhuyễn được vắt bớt nước, trộn cùng bột năng, đường và một ít nước cốt dừa để tạo độ kết dính, sau đó cán hoặc vo thành từng sợi dài, mang hấp chín. Nhờ có bột năng, sợi bánh sau khi hấp giữ được độ dẻo dai đặc trưng, không bị bở rời.

Sắc màu từ rau củ tự nhiên

Một trong những điều khiến bánh tằm khoai mì trở nên bắt mắt chính là màu sắc. Người làm bánh thường tận dụng màu tự nhiên từ lá dứa để có sợi bánh xanh thơm, từ lá cẩm hoặc củ dền cho sắc tím, sắc hồng, đôi khi thêm gấc để có màu cam đỏ. Không cần dùng đến phẩm màu công nghiệp, chỉ vài loại rau củ quen thuộc trong vườn nhà cũng đủ làm nên một dĩa bánh nhiều màu sặc sỡ, vừa đẹp mắt vừa giữ được hương thơm riêng của từng loại lá, củ.

Vị béo bùi, hình dáng như những con tằm

Sợi bánh sau khi hấp chín được lăn qua một lớp dừa nạo sợi trắng mịn, nhìn xa trông như những con tằm nhả tơ, cũng chính vì hình dáng này mà món bánh có tên gọi là “bánh tằm”. Khi ăn, người ta thường rắc thêm muối mè rang hoặc đậu phộng giã nhỏ, có nơi chan thêm chút nước cốt dừa, tạo nên vị béo ngậy hòa cùng vị ngọt bùi tự nhiên của khoai mì. Cắn một miếng, cảm nhận được độ dẻo dai vừa phải của sợi bánh, vị béo của dừa, thơm nhẹ của mè rang, ngọt thanh chứ không gắt, một sự kết hợp giản dị nhưng hài hòa đến lạ.

Món quà quê quen thuộc trên ghe chợ

Nguyên liệu làm bánh tằm khoai mì đều rất dân dã, rẻ tiền và dễ tìm, nên từ lâu món bánh này đã trở thành thức quà vặt quen thuộc của người dân Nam Bộ, không phân biệt thành thị hay nông thôn. Ở các vùng quê miền Tây, không khó để tìm thấy những gánh hàng rong, sạp nhỏ trong chợ bán bánh tằm khoai mì vào mỗi buổi sáng hoặc buổi xế chiều. Trên những chiếc ghe ở Chợ nổi Cái Răng cũng vậy, đôi khi giữa những món điểm tâm như xôi, bánh bò, cơm rượu, người ta vẫn bắt gặp vài dĩa bánh tằm khoai mì nhiều màu, được các cô, các chị làm tại nhà rồi mang ra ghe bán cho khách đi chợ sớm.

Hương vị giản đơn nhưng đầy ký ức

Không cần nguyên liệu cao sang, không cầu kỳ trong cách chế biến, bánh tằm khoai mì vẫn âm thầm chiếm một vị trí riêng trong lòng người miền Tây qua bao thế hệ. Với nhiều người con xa quê, chỉ cần nhìn thấy dĩa bánh tằm nhiều màu phủ dừa trắng là đã gợi lại cả một khoảng tuổi thơ ở quê nhà.

Ngày mà những buổi chiều ngồi chờ mẹ, chờ bà nạo dừa, mài khoai, hấp từng mẻ bánh thơm lừng trong gian bếp nhỏ. Để rồi hôm nay, giữa nhịp sống hiện đại, món bánh dân dã ấy vẫn lặng lẽ có mặt trên những chiếc ghe nhỏ giữa Chợ nổi Cái Răng, chờ ai đó tình cờ bắt gặp và nhớ về một miền quê sông nước.

Nguồn tham khảo

Báo An Giang — Bắt mắt bánh tằm khoai mì
VnExpress — Cách làm bánh tằm khoai mì dẻo, thơm
Wikipedia tiếng Việt — Bánh tằm khoai mì
Hướng Nghiệp Á Âu — Cách làm bánh tằm khoai mì thơm ngon nhớ kỷ niệm tuổi thơ