Cơm Rượu Miền Tây — Vị Cay Nồng Ngọt Ngào Trên Sông Cái Răng

Giữa những ghe trái cây, bánh trái rộn ràng ở Chợ nổi Cái Răng, đôi khi bắt gặp một hũ nhỏ đựng những viên cơm trắng tròn xinh, mềm mọng, tỏa ra mùi thơm nồng đặc trưng.

Đó chính là cơm rượu, món ăn dân dã mà gần như ai sinh ra ở miền Tây cũng từng được bà, được mẹ làm cho ăn ít nhất một lần trong đời.

Một món ăn từ hạt nếp lên men

Cơm rượu, hay còn gọi là cơm rượu nếp, được làm từ gạo nếp nấu chín, để nguội rồi trộn đều với men rượu nghiền nhuyễn, sau đó ủ kín trong vài ngày cho lên men tự nhiên. Trong quá trình ủ, tinh bột trong hạt nếp dần chuyển hóa thành đường và một lượng cồn nhẹ, tạo nên vị ngọt thanh xen lẫn vị cay nồng và mùi thơm rất đặc trưng của rượu nếp.

Mỗi vùng miền có một cách làm cơm rượu khác nhau. Nếu người miền Bắc thường để cơm rời, dùng nếp cẩm cho ra màu tím đậm, và người miền Trung hay nắm bánh thành khối vuông nhỏ, thì cơm rượu miền Nam lại có nét rất riêng: được vo thành từng viên tròn nhỏ xinh, thường ăn kèm thêm nước đường để tăng vị ngọt dịu, hợp với khẩu vị ưa ngọt của người Nam Bộ. Cắn nhẹ một viên, cảm nhận được độ mềm dẻo của hạt nếp đã lên men mọng nước, vị ngọt hòa cùng chút cay nồng tan dần trong miệng, để lại dư vị thơm nhẹ rất khó quên.

Từ món ăn ngày lễ đến thức quà mỗi sáng

Theo quan niệm dân gian, cơm rượu vốn là món ăn gắn liền với Tết Đoan Ngọ, mùng 5 tháng 5 âm lịch, khi người xưa tin rằng ăn cơm rượu vào buổi sáng sớm lúc bụng đói sẽ giúp loại bỏ các loại ký sinh có hại trong cơ thể. Tuy vậy, theo thời gian, người dân miền Tây không còn đợi đến đúng dịp lễ mới thưởng thức món này nữa, mà xem cơm rượu như một món ăn vặt quen thuộc có thể tìm thấy quanh năm, vừa ngon miệng vừa có lợi cho tiêu hóa.

Cũng vì sự phổ biến và dễ làm đó mà cơm rượu len lỏi vào đời sống chợ búa, trở thành một trong những món được những người phụ nữ miền Tây làm tại nhà rồi mang ra chợ, ra ghe để bán mỗi sáng, góp mặt bên cạnh xôi vò, bánh bò và những món điểm tâm dân dã khác.

Một hũ cơm rượu nhỏ giữa phiên chợ sông

Ở Chợ nổi Cái Răng, cơm rượu thường được đựng trong những hũ thủy tinh hay hộp nhỏ, đặt lẫn trong mâm bánh trái của các ghe bán đồ ăn sáng. Không phải ghe nào cũng có bán, nhưng nếu gặp được, đó thường là cơm rượu nhà làm, theo công thức riêng được truyền từ đời này sang đời khác trong gia đình.

Ngồi trên ghe, xúc một muỗng cơm rượu cho vào miệng giữa buổi sáng sông nước mát rượi, cảm nhận vị cay nồng nhẹ lan tỏa, hòa cùng vị ngọt thanh của nước đường, đó là một trải nghiệm ẩm thực tuy giản dị nhưng lại mang đậm hồn quê, gợi nhớ về những buổi sáng ở nhà ngoại, nhà nội của biết bao người con miền Tây xa quê.

Nguồn tham khảo

Gạo Phương Nam — Cơm rượu là gì? Tìm hiểu cách làm cơm rượu nếp cái hoa vàng ngon cho tết Đoan Ngọ
Bếp Trưởng Á Âu — Công Thức Làm Món Cơm Rượu Miền Nam Thơm Ngon Nồng Nàn
Nếp Cẩm Mộc — Cơm rượu miền Tây có gì đặc biệt?
Bản Lào Thái Mart — Cơm rượu là gì? Cách làm, công dụng và phân biệt ba miền