CaiRang Floating Market Hub

Bún riêu cua miền Tây — Vị chua thanh của đồng bằng sông nước

Nếu hỏi người miền Tây đâu là món bún gắn bó nhất với ký ức tuổi thơ, bún riêu cua chắc chắn sẽ xuất hiện trong câu trả lời của rất nhiều người. Không phải vì nó cầu kỳ hay hiếm có, mà chính vì nó quá đỗi quen thuộc. Một tô bún riêu buổi sáng ở chợ quê, tiếng rao lanh lảnh từ gánh bún dọc bờ kênh, mùi mắm tôm dậy lên hòa với làn gió sông, những hình ảnh đó cứ theo người miền Tây đi suốt cả cuộc đời.

Đến Chợ nổi Cái Răng, bún riêu cua là một trong những món đầu tiên bạn sẽ được mời khi còn đang ngồi trên ghe, chưa kịp định thần giữa khung cảnh sông nước sáng sớm.

Nguồn gốc từ đồng ruộng và con nước

Bún riêu cua không phải món ăn “phát minh” của ai đó trong một căn bếp sang trọng. Nó ra đời từ điều kiện tự nhiên của chính vùng đất này, nơi mà hệ thống sông ngòi chằng chịt của đồng bằng sông Cửu Long cung cấp nguồn cua đồng dồi dào quanh năm.

Người miền Tây từ lâu đã biết tận dụng cua đồng, loài cua nước ngọt thịt chắc, gạch béo, vị ngọt tự nhiên, để làm nền cho nước dùng. Theo các tài liệu ẩm thực, bún riêu đã xuất hiện ở miền Tây từ cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, ban đầu chỉ là món ăn nhanh cho bữa sáng hay bữa trưa của người lao động. Đặc biệt vào mùa nước nổi, khoảng tháng 9 đến tháng 11 dương lịch, khi nước từ sông Mekong tràn về mang theo phù sa và cua đồng béo mẫm, người ta nấu bún riêu nhiều hơn, ăn ngon hơn, và cũng nhớ lâu hơn.

Linh hồn của tô bún — Riêu cua và nước dùng chua thanh

Điều làm bún riêu cua miền Tây khác biệt so với phiên bản miền Bắc nằm ở chính phần riêu và nước dùng.

Cua đồng sau khi làm sạch được xay nhuyễn, lọc lấy nước. Phần nước cua này đun lên với lửa vừa, khi sôi, đạm cua sẽ kết tụ lại thành từng mảng nổi bồng bềnh trên mặt nồi, đó chính là riêu cua. Ở miền Tây, riêu không để tơi vụn mà thường được ép thành từng tảng dày, kết hợp thêm thịt xay và trứng, riêu chắc hơn, béo hơn, và khi gắp lên có độ đàn hồi nhẹ rất thú vị.

Nước dùng được ninh từ xương ống heo, thêm cà chua chín xào qua dầu để tạo màu đỏ cam bắt mắt và vị chua nhẹ. Điểm đặc trưng của bún riêu miền Tây là vị chua đến từ me, chua thanh, dịu, không gắt, thay vì giấm như một số nơi khác. Kết hợp với nước cua ngọt tự nhiên, tô nước dùng đạt được sự cân bằng tinh tế giữa ngọt, chua và mặn mà không cần quá nhiều gia vị bổ sung.

Mắm tôm — Không thể thiếu, không thể thay

Nếu bồ hỏi bất kỳ người miền Tây nào rằng ăn bún riêu cua có cần mắm tôm không, câu trả lời gần như chắc chắn là: cần, và không có gì thay thế được.

Mắm tôm được pha với chút đường, chanh, ớt, đánh cho nổi bọt rồi để riêng bên cạnh tô. Mùi mắm tôm với người chưa quen thì hơi nồng, nhưng với người miền Tây thì đó là mùi của nhà, của quê, của những buổi sáng bên bờ kênh. Chỉ cần một muỗng nhỏ khuấy vào tô bún, cả tô dậy lên một hương vị đặc trưng không thể lẫn vào đâu được.

Rau ăn kèm — Đậm chất miền Tây

Một điểm không thể bỏ qua khi nói đến bún riêu cua miền Tây là dĩa rau ăn kèm. Người miền Tây không ăn bún riêu với rau muống chần đơn thuần, họ bày ra một dĩa rau sống đầy màu sắc: rau muống bào sợi mảnh, bông súng trắng ngần, rau nhút giòn giòn, húng quế thơm dịu, giá đỗ tươi mát và ngò gai không thể thiếu.

Đặc biệt bông súng và rau nhút là hai thứ rau mang đặc trưng sông nước miền Tây, mọc tự nhiên dọc kênh rạch, giòn, nhẹ, và khi ăn kèm bún riêu tạo ra một độ tươi mát cân bằng hoàn hảo với vị đậm đà của nước dùng. Ít nơi nào khác ngoài miền Tây có thể cho bạn trải nghiệm tô bún riêu với đủ hai loại rau này cùng lúc.

Một tô bún riêu trên chợ nổi Cái Răng – Giá khoảng 40.000 VND

Trang du lịch Skyscanner từng bình chọn bún riêu là một trong những món ăn nhất định phải thử khi đến Việt Nam và nếu bạn muốn thử đúng nhất, đúng chỗ nhất, thì Chợ nổi Cái Răng là câu trả lời.

Những chiếc ghe nhỏ và bè bán bún riêu ở đây phục vụ từ tờ mờ sáng, khi mặt sông còn mờ sương. Tô bún được chuyền tay từ ghe bán sang ghe khách trong cái lắc lư nhẹ của sóng nước, thực khách vừa ăn vừa nghe tiếng mái chèo, tiếng ghe máy, tiếng người mua bán xa xa. Một trải nghiệm mà bồ khó lòng tìm lại ở bất cứ nhà hàng nào trên đất liền.

Nguồn tham khảo

“Bún riêu cua Cần Thơ – Hương vị đặc trưng của thành phố nước” — nhahanghonghanh.vn
“Bún riêu cua miền Tây – Khám phá hương vị độc đáo” — bundaumamtomtienhai.vn
“Cách nấu bún riêu cua miền Tây đơn giản tại nhà” — sagiang.com.vn
“Bữa sáng với hủ tiếu và bún riêu cua trên chợ nổi Cái Răng” — vnexpress.net